Motor yağı nasıl değiştirilir?

Yağ değişimi, aracınıza kendi başınıza yapabileceğiniz en faydalı bakımdır. Doğru yağı alır, tapayı doğru sıkar ve seviyeyi kontrol ederseniz yarım saatte biter. Yanlış yağ ya da fazla doldurulmuş karter ise motora zarar verebilir. Aşağıda işin sırasını, sık yapılan hataları ve neyi asla atlamamanız gerektiğini anlattık.

Önce doğru yağı belirleyin

Yağ kutusunun üstündeki 5W-30, 5W-40 gibi değer yağın akışkanlığını gösterir. Tek başına yetmez. Asıl önemli olan, aracınızın üreticisinin istediği yağ normudur. Kullanım kılavuzunda ya da servis kitapçığında "VW 504 00", "ACEA C3", "MB 229.51", "RN0720" gibi kodlar yazar. Aldığınız yağın kutusunda bu kodun birebir yazdığını görün.

Özellikle partikül filtreli (DPF) dizel araçlarda düşük kül oranlı yağ (ACEA C sınıfı) istenir. Bu araçlara normu tutmayan yağ koymak filtrenin erken tıkanmasına yol açabilir.

Kaç litre gerektiği motordan motora değişir. Çoğu binek otomobilde filtreyle birlikte 3,5 ile 5,5 litre arasındadır, ama kesin değer kılavuzdadır. 4 litrelik kutu her araca yetmez; eksik kalırsa ayrıca 1 litre alın.

Gerekenler

• Kılavuzdaki normda motor yağı (yağ antifiriz akü lastik)
• Yeni yağ filtresi (filtre ve parçaları); kartuş tipinde yeni conta kutudan çıkar
• Karter tapası için yeni pul (bakır, alüminyum ya da contalı tapa)
• Uygun lokma veya yıldız anahtar, filtre anahtarı
• En az 6 litrelik toplama kabı, huni, eldiven, bez
• Kriko ve kriko sehpası ya da rampa

Yağı ve filtreyi tek tek aramak istemiyorsanız aracınıza uygun bakım setleri işinizi kolaylaştırır.

Adım adım yağ değişimi

1. Motoru birkaç dakika çalıştırın. Ilık yağ daha iyi akar. Tam sıcak motorda çalışmayın; yağ ve egzoz eli yakar.
2. Aracı düz zemine alın ve güvenli şekilde kaldırın. Aracın altına yalnızca kriko ile girmeyin, mutlaka sehpa kullanın.
3. Yağ doldurma kapağını açın. Üstten hava girişi olunca yağ daha rahat boşalır.
4. Karter tapasını sökün. Son turları elle çevirin, tapa çıkınca elinizi hızla çekin. Yağın tamamen süzülmesini bekleyin; acele etmeyin.
5. Filtreyi değiştirin. Vidalı (dış) filtrede yeni filtrenin lastik contasına parmakla biraz temiz yağ sürün, elle oturtun ve elle sıkın. Kartuş tipte eski contayı mutlaka çıkarın; iki conta üst üste kalırsa yağ kaçırır.
6. Tapayı yeni pulla takın. Önce elle, sonra anahtarla sıkın. Karter alüminyumsa aşırı sıkmak dişleri sıyırır; tork değeri kılavuzda yazar.
7. Yağı kademeli doldurun. Kılavuzdaki miktarın yarım litre kadar azını koyun, bir dakika bekleyip çubukla ölçün, sonra tamamlayın. Seviye çubuktaki MIN ile MAX arasında, MAX'a yakın olmalı.
8. Motoru çalıştırıp kontrol edin. Yağ basınç lambası birkaç saniyede sönmeli. Bir dakika çalıştırın, kapatın, tapa ve filtrede sızıntı var mı bakın, 5 dakika sonra seviyeyi tekrar ölçün.
9. Servis göstergesini sıfırlayın. Çoğu araçta gösterge panelindeki menüden ya da tuş kombinasyonuyla yapılır.

Ne sıklıkla değiştirilmeli?

Doğru cevap aracınızın bakım planındadır. Günümüzde birçok üretici 15.000 km ya da yılda bir önerir; bazı "uzun ömürlü" planlar daha uzun aralık verir. Kısa mesafe şehir içi kullanım, çok tozlu yollar, sık çekme ve taksi gibi ağır kullanımda aralığı kısaltmak motor için daha güvenlidir. Yağ az kullanılsa bile zamanla bozulur; kilometre dolmasa da yılda bir değiştirmek iyi bir kuraldır.

Atık yağı ne yapmalı?

Atık motor yağı lavaboya, toprağa ya da çöpe dökülmez; hem çevreye zarar verir hem de yasal olarak yasaktır. Kapalı bir bidona koyup atık yağ toplayan servislere, akaryakıt istasyonlarına veya belediyenin toplama noktalarına teslim edin. Eski filtreyi de yağıyla birlikte aynı yere bırakın.

Sık sorulanlar

Motor yağı kaç km'de bir değişir?

Aracınızın bakım planına göre değişir; birçok binek araçta 15.000 km ya da yılda bir önerilir. Ağır kullanımda daha sık değiştirmek motoru korur.

Yağ filtresi her yağ değişiminde değişmeli mi?

Evet. Eski filtrede kalan kirli yağ yeni yağa karışır; filtre her yağ değişiminde yenilenmelidir.

Farklı marka yağlar karıştırılabilir mi?

Aynı viskozite ve aynı normdaki yağlar acil durumda tamamlanabilir, ama değişimde tek bir yağ kullanmak en doğrusudur.

Bu rehber genel bilgi verir. Tork değerleri, sıvı miktarları ve bakım aralıkları araca göre değişir; aracınızın kullanım kılavuzunu esas alın. Güvenlikle ilgili işlerde emin değilseniz bir ustaya danışın.